Inleiding tot adenocarcinoom

Wat adenocarcinoom betekent
Adenocarcinoom is kanker die ontstaat in kliercellen. Kliercellen maken vocht aan dat weefsels vochtig houdt. Het National Cancer Institute beschrijft het als kanker van de epitheelcellen die vocht of slijm aanmaken. Epitheelcellen zijn de cellen die de binnen- en buitenoppervlakken van je lichaam bekleden.
Adenocarcinoom is een subtype van carcinoom, en carcinomen vormen de meest voorkomende groep kankersoorten. Het woord vertelt je in welk soort cel de kanker is begonnen. Het vertelt je niet in welk orgaan. Daarom staat er meestal een orgaannaam bij, zoals adenocarcinoom van de long of van de dikke darm.
Adenocarcinomen vormen het merendeel van de gevallen van borst-, dikkedarm- en prostaatkanker. In de long ontstaat adenocarcinoom in kliercellen die de luchtwegen bekleden en slijm aanmaken, zoals Cancer Research UK uitlegt.
Een adenocarcinoom is een kwaadaardige tumor, wat betekent dat het kanker is. Een kwaadaardige tumor kan in omliggend weefsel groeien en zich naar verder gelegen delen van het lichaam verspreiden om daar nieuwe tumoren te vormen. Artsen noemen deze verspreiding metastasering. Kanker die zich heeft verspreid, houdt de naam van de plek waar die is ontstaan. Een adenocarcinoom van de borst dat de long bereikt, is nog steeds borstkanker, geen longkanker.
Waar je dit woord tegenkomt
Je ziet het vooral in een pathologieverslag. Een patholoog schrijft dit verslag na onderzoek van een weefselmonster onder een microscoop. Een patholoog is een arts die is opgeleid om ziekten te herkennen door cellen en weefsels te bekijken. Het monster wordt verkregen via een biopsie, tijdens een operatie of uit lichaamsvocht. Een biopsie is een ingreep waarbij een klein stukje weefsel of enkele cellen worden weggenomen voor onderzoek.
Het National Cancer Institute noemt adenocarcinoom als een van de veelvoorkomende termen in een pathologieverslag over kanker. Het staat in het onderdeel diagnose, waarin het type kanker wordt genoemd. Andere woorden uit dezelfde lijst kunnen ernaast staan, zoals "invasief", "in situ" of "goed gedifferentieerd". Het verslag kan ook de tumorgraad beschrijven, die aangeeft hoe afwijkend de cellen eruitzien.
Een regel in een verslag kan er zo uitzien: "Diagnose: invasief adenocarcinoom van de dikke darm, goed gedifferentieerd." In medische notities wordt het woord soms afgekort tot "adenoca" of "adeno ca".
Vaak verward met
- Carcinoom. Dit is de overkoepelende groep. Carcinomen ontstaan in epitheelweefsel, dat de huid bedekt en de organen in het lichaam bekleedt. Elk adenocarcinoom is een carcinoom, maar niet elk carcinoom is een adenocarcinoom.
- Plaveiselcelcarcinoom. Dit is een ander subtype van carcinoom. Het ontstaat in plaveiselcellen, platte cellen op oppervlakken zoals de huid en de bekleding van de keel.
- Adenoom. In de darm is een adenoom een type poliep, een gezwel dat geen kanker is. Volgens Cancer Research UK verandert slechts een klein deel van de adenomen in kanker, en duurt dit jaren.
Vragen om aan je arts te stellen
- In welk orgaan is dit adenocarcinoom ontstaan?
- Is het invasief of in situ, en wat betekent dat voor mij?
- Welke graad heeft het, en wat zegt die graad je?
- Is het uitgezaaid, en welke onderzoeken kunnen dat aantonen?
- Kun je mijn pathologieverslag met mij doornemen?
Wat betekent adenocarcinoom?
Het woord benoemt kanker op basis van de cel waarin die is ontstaan. Die cel is een kliercel, die vocht of slijm aanmaakt. Adenocarcinoom behoort tot de carcinomen, de meest voorkomende groep kankersoorten. Het woord alleen zegt niet waar de kanker zit. In je verslag hoort ook het orgaan te staan, bijvoorbeeld de borst, dikke darm, prostaat of long.
Is adenocarcinoom kanker?
Ja. Adenocarcinoom is een kwaadaardige tumor, en kwaadaardig betekent dat het kanker is. Goedaardige tumoren groeien niet in het weefsel eromheen. Kwaadaardige tumoren kunnen dat wel, en ze kunnen ook uitzaaien naar verder gelegen delen van het lichaam. Hoe ver kanker zich heeft verspreid, verschilt per persoon. Artsen beschrijven dit met het stadium. Vraag je behandelteam wat jouw uitslagen laten zien.
Hoe wordt adenocarcinoom vastgesteld?
Een patholoog moet cellen of weefsel onder een microscoop bekijken. Het monster wordt afgenomen tijdens een biopsie of operatie, of komt uit lichaamsvocht. Het pathologieverslag geeft de definitieve kankerdiagnose. Volgens het National Cancer Institute ontvangt de arts het verslag doorgaans binnen 10 dagen na de biopsie of operatie. Je arts legt de bevindingen vervolgens aan je uit.
Wat is het verschil tussen een adenoom en een adenocarcinoom?
Een adenocarcinoom is kanker. In de darm zijn adenomen poliepen die in de loop van vele jaren in kanker kunnen veranderen, en de meeste vormen van darmkanker beginnen als een adenoom. Adenomen komen vrij vaak voor, en slechts een klein deel ervan wordt ooit kanker.
Bronnen
- Wat is kanker?, National Cancer Institute (NCI)
- Pathologieverslagen, National Cancer Institute (NCI)
- Soorten kanker, Cancer Research UK
- Soorten longkanker, Cancer Research UK
- Risico's en oorzaken van darmkanker, Cancer Research UK
Bronnen gecontroleerd: 13 november 2026
